5 iyi slogan özelliği
6 adımda slogan
6 yayın öncesi test
Bu rehberde sloganın ne olduğunu, iyi bir marka sloganını zayıf olandan ayıran özellikleri ve ünlü örneklerin neden işe yaradığını göreceksin. Ardından altı adımda kendi sloganını yazıp altı basit testle yayına hazır olup olmadığını kontrol edebilirsin.
Slogan ne demek?
Türk Dil Kurumu sloganı “bir düşünceyi kolay hatırlanıp tekrarlanabilir bir biçimde ifade eden kısa, çarpıcı söz” diye tanımlar. Sözlükteki ikinci anlam da işine yarar: bir kurumun ya da topluluğun amaç ve araçlarını özlü biçimde anlatan deyiş. Kelime Türkçeye Fransızcadan geçmiştir.
Pazarlamada slogan, markanın vaadini tek cümleye sığdırır. Müşteri ürünü unutsa bile bu cümle aklında kalırsa marka da kalır. Bu yüzden slogan bir süs değil, konumlandırmanın kısaltılmış hâlidir.
Slogan sık sık başka şeylerle karıştırılır:
| Kavram | Ne işe yarar? | Ne kadar yaşar? |
|---|---|---|
| Marka adı | Markayı tanıtır | Markayla birlikte |
| Logo | Markanın görsel imzası | Uzun yıllar |
| Slogan | Markanın vaadini kelimeyle söyler | Yıllarca; bazen on yıllarca |
| Reklam başlığı | Tek bir kampanyanın dikkat çeken cümlesi | Kampanya süresince |
Kurumların da sloganı olabilir. Koç Holding’in sitesine göre Vehbi Koç 1960’ta yöneticilerine “Devletimiz ve ülkemiz var oldukça biz de varız” demiş; söz bugün topluluğun temel ilkesi olarak anılıyor. Bu, TDK’nın ikinci anlamındaki kurumsal slogana iyi bir örnek.

İyi bir sloganın 5 özelliği
- Kısadır. Bir nefeste söylenir. Aşağıdaki tablodaki ünlü örneklerin hepsi üç ile altı kelime arasında.
- Tek bir fikir taşır. “Hem ucuz hem kaliteli hem hızlı” diyen slogan hiçbirini söylemiş olmaz.
- Markaya özgüdür. Rakibin adını koyduğunda da doğru kalıyorsa senin sloganın değildir.
- Hedef kitlenin dilini konuşur. Gençlere satan bir marka ile muhasebe bürosu aynı tonu kullanmaz.
- Kulakta kalır. Ritim, tekrar, kafiye ya da beklenmedik bir kelime sözün hafızaya yerleşmesini kolaylaştırır.

Yazıdaki örneklerden sayıldı. Hepsi üç ile altı kelime arasında.
Ünlü sloganlar neden işe yarıyor?
Aşağıdaki örneklerin hepsi markaların kendi tarih sayfalarında yer alıyor. Her biri farklı bir tekniği gösteriyor.
| Slogan | Marka, yıl | İşe yarayan teknik |
|---|---|---|
| A Diamond is Forever (Elmas sonsuzdur) | De Beers, 1947 | Ürünü kalıcılık duygusuna bağlar |
| Have a break, have a KitKat (Bir mola ver, bir KitKat al) | KitKat, 1958 | Tekrar ve ürünü bir ana (molaya) bağlama |
| Impossible is Nothing (İmkânsız diye bir şey yok) | adidas, 2004 | Meydan okuyan, kısa ve ters çevrilmiş bir söz |
| Haribo macht Kinder froh (Haribo çocukları mutlu eder) | Haribo, 1930 | Ritim ve kafiye; hedef kitleyi adıyla anar |
De Beers’in kendi tarih sayfası, N W Ayer ajansında çalışan genç metin yazarı Frances Gerety’nin 1947’de yazdığı bu sözün elli yıl sonra hâlâ 20. yüzyılın en iyi reklam sloganı olarak anıldığını yazar. KitKat’in sloganı Nestlé’nin sayfasına göre 1958’den beri kullanılıyor. adidas’ın 2004 kampanyası ise David Beckham ve Haile Gebrselassie gibi sporcuları korkularıyla ve yenilgileriyle yüzleşirken gösterdi; şirketin sayfasına göre söz zamanla hedefe ulaşmanın simgesi oldu. Üçünde de ortak nokta aynı: ürünün özelliğini değil, müşterinin hissetmek istediği şeyi söylüyorlar.
Haribo örneği yerelleştirme açısından da öğretici. Sloganın Türkçe sitesindeki hâli birebir çeviri değil, aynı ritmi Türkçede kuran bir uyarlama: “Çocuk ya da büyük ol, Haribo’yla mutlu ol”. Sloganların arkasındaki hikâyeleri ünlü marka sloganları yazısında tek tek anlattık.
Sence elemeye geçmeden önce en az kaç slogan adayı yazmalısın?
Rehber en az 30 aday öneriyor. Bu aşamada eleme yok; fayda, duygu, emir ve soru gibi farklı türlerde bol aday üretmek amaç.
Adım adım slogan yazma
Yazmaya başlamadan önce sloganın görüneceği yerleri listele. Tabela ve ambalajda kısa ve okunaklı olması gerekir. Instagram profil açıklamasında, web sitesinin üst kısmında ve reklam görselinin altında birkaç saniyede okunmalıdır. Radyo ya da video reklamın sonunda söylenecekse kulağa nasıl geldiği, yazılışından daha önemlidir. Kullanım yerlerin sloganın uzunluğunu ve tonunu baştan sınırlar; bu sınır yazarken işini kolaylaştırır.
Örnek olarak, Bursa’dan Türkiye’nin her yerine çocuk kitabı gönderen küçük bir online kitapçı düşün. Adı “Minik Raf” olsun.
Konumlandırma cümleni yaz
Slogandan önce düz bir cümle kur: “[Hedef kitle] için [kategori] içinde [farkın], çünkü [kanıtın].” Örnek: “Kitap seçmekte zorlanan ebeveynler için, yaşa göre seçilmiş çocuk kitapları; çünkü her kitabı bir çocuk gelişimi uzmanı okuyup onaylıyor.” Bu cümle reklamda kullanılmaz, ama bütün adayların ölçüsüdür.
Kelime havuzu çıkar
Hedef kitlenin kullandığı kelimeleri topla: müşteri yorumları, sana gelen mesajlar, rakiplerin sayfalarındaki şikâyetler. Minik Raf için havuz şöyle olabilir: yaş, seçmek, uyku öncesi, merak, raf, güven, sayfa.
En az 30 aday yaz
Bu aşamada eleme yapma. Farklı türlerde yaz: fayda söyleyen (“Yaşına göre seçilmiş kitaplar”), duygu söyleyen (“Uyku öncesinin en sevilen anı”), emir veren (“Seç, oku, büyü”), soru soran (“Bu kitap ona uygun mu? Bizim için öyle”).
Kısalt ve sesli oku
Her adayı yüksek sesle oku. Dilin takılıyorsa, cümle nefesine sığmıyorsa ya da bir kelime çıkarınca anlam bozulmuyorsa kısalt. “Yaşına göre seçilmiş kitaplar” sözü “Her yaşa doğru kitap” hâline gelebilir.
Beş adaya indir ve test et
Konumlandırma cümlene en yakın beş adayı seç ve aşağıdaki testlerden geçir. Testi kendin değil, hedef kitlenden insanlar yapsın.
Kullanım ve tescil kontrolü yap
Seçtiğin sözü tırnak içinde Google’da ara; aynı sektörde kullanan var mı bak. Tescil düşünüyorsan TÜRKPATENT’in marka araştırma hizmetinden benzer kayıtları kontrol et.
Adımları doğru sıraya koy
- Konumlandırma cümleni yaz
- Kelime havuzu çıkar
- En az 30 aday yaz
- Kısalt ve sesli oku
- Beş adaya indirip test et
Sloganını yayına almadan önce test et
Aşağıdaki testler için büyük bir bütçe gerekmez. Hedef kitlenden on kişi ve bir hafta yeter.
| Test | Nasıl yapılır? | Geçme ölçütü |
|---|---|---|
| Ertesi gün testi | Beş adayı on kişiye bir kez göster; ertesi gün hangisini hatırladıklarını sor | En çok hatırlanan aday öne geçer |
| Rakip testi | Sloganda markanın yerine rakibin adını koy | Cümle rakip için de doğruysa ele |
| Telefon testi | Sloganı telefon ekranında küçük bir görselin altına yaz | İlk bakışta okunuyor olmalı |
| Telaffuz testi | Birine telefonda söyle, yazmasını iste | Yanlış yazılmamalı, iki anlama gelmemeli |
| Anlam testi | Farklı yaş ve şehirlerden kişilere ne anladıklarını sor | Herkes aşağı yukarı aynı fikri söylemeli |
| Gerçek kullanım testi | İki adayı aynı reklamda dönüşümlü kullan | Daha çok tıklama ya da mesaj getiren kalır |
Son test aslında küçük bir A/B testi. Sosyal medya reklamlarında aynı görselle iki farklı metni aynı bütçeyle denemek, hangi sözün hedef kitlende karşılık bulduğunu tahminden daha iyi gösterir.
Bir sloganı marka olarak tescil ettirmek istiyorsan başvuru ve ayırt edicilik değerlendirmesi için bir marka vekiline danış.
Sloganını seçmeden önce
- HATIRLAMA Beş adayı on kişiye gösterip ertesi gün hatırladıklarını sordum
- RAKİP Markanın yerine rakibin adını koyup sloganı denedim
- TELEFON Sloganı telefon ekranında küçük bir görselin altında okudum
- TELAFFUZ Telefonda söyleyip yazdırdım, yanlış yazılmadı
- ANLAM Farklı yaş ve şehirlerden kişilere ne anladıklarını sordum
- TESCİL Sözü tırnak içinde Google’da ve TÜRKPATENT’te aradım
Sık yapılan hatalar
- Her şeyi söylemeye çalışmak. Üç fayda sıralayan slogan hiçbirini akılda bırakmaz. Tek fikir seç.
- Sektör klişeleri. “Kalitenin adresi”, “güvenin adı”, “müşteri memnuniyeti önceliğimiz” gibi sözler herkese uyduğu için kimseyi anlatmaz.
- Ürünle çelişmek. “Aynı gün teslim” diyen bir marka iki günde teslim ediyorsa slogan güveni artırmaz, azaltır.
- Sık değiştirmek. Sloganın tanınması zaman alır. Her yıl yenisini yazmak, biriken hatırlanırlığı sıfırlar.
- İngilizce kelimeyle havalı görünmeye çalışmak. Hedef kitlen o kelimeyi günlük hayatta kullanmıyorsa anlamı geçmez.
- Kimseye sormadan karar vermek. Sloganı en çok sevenler genellikle onu yazanlardır. Karar hedef kitlenin tepkisiyle verilmeli.
Sırada ne var?
Önce konumlandırma cümleni yaz; slogan o cümle netleşmeden iyi olmaz. Konumlandırmanın pazarlamanın geri kalanıyla nasıl bağlandığını pazarlama nedir rehberinde görebilirsin. Marka kurma ve mesaj yazma konularını sırayla öğrenmek istersen yakında açılacak Dijital Pazarlama 101 kursunun sayfasına göz at.
AKILDA KALSIN
- Slogandan önce hedef kitleni, kategorini, farkını ve kanıtını tek düz cümlede toplayan konumlandırma cümleni yaz.
- En az 30 aday üret, sesli oku; bir kelime çıkınca anlam bozulmuyorsa kısalt.
- Rakip testini yap: markanın yerine rakibin adını koyduğunda da doğru kalan sloganı ele.
- Kararı kendin verme; beş adayı hedef kitlenden on kişiye göster, ertesi gün hatırladıklarını sor.
















